DÜŞLERİN AKSİ

Ben hep yazarım. Aklıma satırlar gelir, o satırlar konuşur birbirleriyle, birleşir yazı olurlar. Vakti gelince kağıda dökerim ve her kim ya da kimler ilham olduysa yazıya onunla paylaşırım.

 Ben bu sefer koro çalışmalarımızı konserimizi düşündüm ve yine satırlar geldi aklıma, yazdım. 

           

 Düşlerin Aksi

Yüzyıllar önce Romalılar ilk tiyatro örnekleri olarak komedyalar ve tragedyalar yazdılar. Fakat zamanla bu iki türün birbirinden bağımsız haldeyken gerçek hayatı yansıtmaktan aciz olduğunu hissettiler ve hayatı iki yönüyle de barındıran dramaları yazdılar. 

Birer insan olarak hepimiz dramaları yaşıyoruz, karakterimizde her ikisini de bulunduruyoruz. Zira odluları ancak zıttıyla birlikte idrak ettiğimizde anlayabiliriz. Bugün karanlığı bilmeseydik aydınlığın farkına varamaz, ona bir isim koyamazdık. Aynı şekilde bir varlığın yok olmasını düşünemediğimiz için sonsuza kadar var olmayı da hayal edemiyoruz; belki sonsuzluğu anlasak hiçliği de anlayabilirdik.

Makamların karakterleri de bizlerinki gibi mi? Kimdir Sûzidil? Sûzidil “gönül yarası” anlamına gelen ismini hak edecek kadar yakmış mûcidinin kalbini. Anlatılanlara göre Tanbûrî Ali Efendi Midilli Adası’nda bir kızı sevmiş, ailesinden istemiş.  Fakat kızın ailesi bir araya gelmelerine engel olmuş. Ali Efendi kırık bir kalple terk etmiş adayı ve ardından Sûzidil Makamı’nı kazandırmış müziğimize.

Madem öyle bestekâr “ Kanı yâd-ı lebinle hûn-i dil-nûş ettiğim demler” diyen bir şiiri Sûzidil Makamı’nda bestelemekte haklıdır. Peki “ Her bir bakışında neş’e buldum” ‘un melodisindeki neşe Ali Efendi’nin hislerine ihanet midir.

Ali Efendi belki kederin ilhamıyla keşfetti bu makamı. Fakat kederi anlamak ancak zıttı bilmekle mümkün. Kedere boğuldukça mutluluğu anlayabilir ya da mutluluğu keşfettikçe kedere âşinâ olur insan zihni. Günlük hayatı onu zaman zaman neşelendirdikçe daha derinden hisstti Ali Efendi hüznünü.

Sevgiliye kavuşmanın, “mutluluğun hayali” iken kederin kaynağı; gündelik hayatın verdiği “hayâlî mutluluk” da bir parçasıydı hem Ali Efendi’nin hem de Sûzidil’in karakterinin.

Biz de insanlara bu tezatı sunuyoruz aslında, hüznü ve mutluluğu birlikte seslendiriyoruz. “Mutluluğun hayâli” ve “ Hayâlî mutluluk” . İnsanlarda uyandıracağımız bu iki hissiyata ortak bir isim vermek gerekirse ben hayatımızın bu iki farklı hayâlin yansımasıyla şekillenmesine binaen “Düşlerin aksi” derdim. Zira bu akis aynı zamanda düşlerin birbirine zıtlığı yani yine “Düşlerin aksi” dir. Ve bu akistir konserimizde dinleyicilerimize yansıyacak olan.

                                                                                                                                Gökçe Nihan TAŞKIN

                                                                                                                                        12.04.2014

Kanı yâd-ı lebinle hûn-i dil nûş ettiğim demler

Hezarân bülbülü nâlemle hâmûş ettiğim demler

Yanar ateşlere arâm ü sabrım yâda geldikçe

Seni mest eyleyip ey gül deragûş ettiğim demler.

 

Terennüm.

 

O demler hep hayâl oldu

Acep bilmem ne hâl oldu

Yüzün görmek bile hatta

Bana emr-i muhâl oldu

 

Alıp etrafımı hayret

Cihandan eyledim nefret

Harâb-ender-harâb oldum

Yeter gayrı yeter hasret

 

Sözlük

Kanı                                : Hani                                                    

Yâd-ı lebinle                    : Dudaklarının hayaliyle                 

Hûn-i dil                         : Kanayan gönül                               

Nûş etmek                       : İçmek

Hezaran                           : 1000 ( Bülbül )

Nâle                                : Ağlama İnleme sesi

Hamûş etmek                    : Susturmak

Aram                              : Keyif dinlenme

Mest eylemek                   : Mutlu, mesut etmek

Deragûş etmek                 : Kucaklamak, sarmak

Dem                               : Zaman

Emr-i muhal                     : Ferman gerektiren

 

Harab-ender-harab             : Anlam kuvvetlendirme eki; masmavi, yemyeşil…

HABERDAR OLUN

isim
e-posta

Map

BilerChildrenLeg og SpilAutobranchen